Rob Doolaard/Diergaarde Blijdorp

Rotterdam, 22 februari 2012

Vandaag zijn de Aziatische leeuwenwelpjes uit Diergaarde Blijdorp voor het eerst naar buiten geweest. Ze zijn in november geboren en verbleven drie maanden in alle rust in de kraamkamer. Via webcambeelden konden echte fans stiekem live meegluren en zien hoe de leeuwtjes opgroeiden, sliepen, speelden en begonnen rond te waggelen. Nu pas zijn ze groot genoeg om de buitenwereld te verkennen onder begeleiding van moeder Shantee.

De welpjes zijn een mannetje en een vrouwtje. Het was voor de jonge leeuwtjes een heel avontuur om hun eerste stapjes buiten te zetten na een periode van relatieve rust. Shantee toonde zich een zorgzame moeder. Zij nam ze onder haar hoede en hielp ze ‘een pootje’ als dat nodig was.

Op een latere datum zullen de welpjes geleidelijk kennis maken met hun vader Kumar en tantes Bente en Naui. Bij mooi weer zijn de leeuwtjes vanaf nu dagelijks buiten te zien. Anders zijn ze binnen te bewonderen.

Aziatische leeuwen zijn zeer zeldzaam. Leeuwen zijn eigenlijk typisch Afrikaanse dieren, maar er is er een klein plekje in Azië waar ook nog een paar honderd Aziatische leeuwen voorkomen. Dit is in het Girreservaat in India. Door dit kleine verspreidingsgebied is de Aziatische leeuw een erg kwetsbare diersoort. Des te belangrijker dus dat er ook in dierentuinen een levensvatbare populatie wordt opgebouwd. De twee welpjes zijn dan ook zeer welkom!

Ze hebben nog geen namen. Blijdorp hoopt dat zij worden geadopteerd via het dieradoptieprogramma.

Rob Doolaard/DiergaardeBlijdorp

Rotterdam, 25 januari 2012

Voor het eerst in de geschiedenis van Blijdorp zijn er drie maraboekuikens (exotische ooievaars) geboren: een primeur dus! In twee andere nesten liggen in totaal nog vier eieren. De ouders met jongen bevinden zich in een ruime stal achter de schermen en mogen niet in hun broedgedrag worden gestoord. Toch kunnen de bezoekers van Blijdorp ‘stiekem’ meekijken naar wat zich in de kraamkamer afspeelt op een monitor in de educatieve ruimte van de Dierenkliniek.
Het nest is op de monitor goed te zien. Bij toerbeurt houden de ouders de jongen warm en leveren ze voedsel aan. Als de ouders wisselen, is de kans om de kuikens te zien het grootst. De komende periode zullen zij zich steeds vaker laten zien. De kuikens zijn beslist geen knapperds en ook de ouders behoren niet tot moeders’ mooiste met hun karakteristieke kale kop, borstelige kopveren, hangende keelzak en gelige snavel. Maar Blijdorp is erg blij met het resultaat, want er zijn maar weinig dierentuinen die succesvol met maraboes fokken.

Sinds een kleine twee jaar leven de maraboes in een nieuw, natuurlijk aangelegd verblijf, een reusachtige volière van 80 meter lang, 35 meter breed en tien meter hoog. Dit nieuwe onderkomen is mogelijk gemaakt door de Vereniging Vrienden van Blijdorp. Bij aanvang is er een nieuwe groep samengesteld met twee Blijdorpdieren en zes exemplaren uit een Spaanse dierentuin. Het is natuurlijk de kroon op het werk dat het de dieren in deze nieuwe samenstelling en omgeving wel is gelukt om kuikens voort te brengen. De maraboes leven samen met gieren en andere Afrikaanse vogelsoorten. In tegenstelling tot de gieren die ’s winters buiten blijven gaan de maraboes in de winter naar binnen, waar hen een heerlijk verwarmde stal wacht.

Ook al winnen ze dus geen schoonheidsprijs, maraboes zijn wel bijzondere en nuttige vogels. Ze behoren tot de grootste vogels van de wereld en strijden met de Andes-condor uit Zuid-Amerika om de titel ‘grootste vliegende vogel’. Ze hebben een vleugelspanwijdte van 2.60 meter. Maraboes eten zowel dode als levende dieren. Op de Afrikaanse savanne maken ze zich zeer nuttig door het overgebleven aas op te ruimen.

Artis-olifant Win Thida heeft afgelopen dinsdag een contactlens gekregen. Dit was nodig omdat zij tijdens het stoeien met de andere olifanten vermoedelijk een tak in haar oog heeft gekregen waarbij haar hoornvlies is beschadigd. De ingreep ging goed en duurde ongeveer een uur. De 44-jarige olifant loopt alweer tussen de andere Aziatische olifanten op het perk. Win Thida is de eerste olifant in Europa met een contactlens.

Win Thida had al enige tijd last van haar linkeroog. Haar oog traande continu en ze kneep haar oog dicht van de pijn. Na controle door de Artis-dierenartis bleek dat haar hoornvlies beschadigd was. De hulp van Anne-Marie Verbruggen, oogarts voor dieren, werd ingeroepen. Zij heeft vaker contactlenzen ingebracht bij paarden, maar nog nooit bij een olifant. Win Thida werkte goed mee dankzij de dagelijkse trainingen en liet zich staand verdoven. Dit is belangrijk bij olifanten omdat zij niet lang kunnen liggen door hun grote gewicht. De ademhaling wordt dan belemmerd. Binnen een uur zat de contactlens over haar hoornvlies waarna ze haar oog direct beter openhield. De wond op haar hoornvlies kan nu goed genezen.

Op woensdag 25 januari aanstaande, om 13:00 uur ontvangt het dwergnijlpaardje Asabi in Zoo Parc Overloon hoog bezoek uit Japan. De Japanse delegatie, bestaande uit de directeur en dierenarts van de Japanse dierentuin Ishikawa Zoo en een afgezant van het ministerie van Ishikawa, komt alvast kennis maken met het inmiddels ruim één jaar oude dwergnijlpaardje. Asabi zal in het voorjaar haar grote reis naar Japan gaan maken waar zij in de dierentuin van Ishikawa de nieuwe publiekslieveling zal worden. Om de reis van Asabi goed te laten verlopen en haar verblijf in de Japanse zoo zo aangenaam mogelijk te maken, wordt met de huidige verzorgers van Asabi in Zoo Parc Overloon gesproken over haar verzorging, haar huidige verblijf en het transport naar Japan. Ook wethouder Ronnes van Boxmeer zal aanwezig zijn om de Japanse afvaardiging een warm welkom te heten.

Asabi heeft op 23 november 2011 haar eerste verjaardag gevierd in Zoo Parc Overloon. Ze is daarmee oud genoeg om op eigen benen te kunnen staan. Asabi is nu nog veel in het gezelschap van moeder Bagatelle, maar regelmatig wordt ze al gescheiden van haar moeder om alvast te wennen aan de nieuwe situatie. Dit gaat haar heel goed af, ze zoekt haar eigen weg en voelt zich prima op haar gemak in haar eentje. Een hele normale ontwikkeling voor een dwergnijlpaard omdat dwergnijlpaarden solitaire dieren zijn en als ze volwassen zijn het liefst alleen leven.

Komend voorjaar is het zover, dan maakt Asabi haar lange reis naar Japan. Als het allereerste dwergnijlpaard van de Ishikwaw Zoo is Asabi een grote aanwinst. De diertuin in Japan wil zich dan ook goed voorbereiden op de komst van dit bijzondere dier en gaat daarom woensdag in gesprek met dwergnijlpaardenverzorgers van Zoo Parc Overloon. Zo wordt onder andere het  transport van het dwergnijlpaardje besproken, zoals hoe groot moet de transportkist zijn en hoe kan haar huid tijdens de reis goed nat worden gehouden?  Ook wordt het huidige dierenverblijf van Asabi geïnspecteerd zodat de Japanse zoo richtlijnen heeft voor haar verblijf aldaar. Het bezoek van de Japanners zal ervoor zorgen dat Asabi zich snel thuis zal voelen in haar nieuwe verblijf.

Eenmaal in Japan zal Asabi worden opgenomen in het Aziatische fokprogramma voor dwergnijlpaarden en hopelijk zal ze, net als haar ouders, een bijdrage kunnen leveren aan het voortbestaan van deze ernstig bedreigde diersoort. Dwergnijlpaarden komen oorspronkelijk voor in West-Afrika, met name in tropische bossen langs rivieren.

Artis / Ronald van Weeren

Amsterdam, 18 januari 2012

Moeder en jong laten elkaar niet los

Na een draagtijd van ongeveer 6 maanden, is woensdagochtend in Artis een mandril geboren. Hiermee is de mandrillengroep in Artis uitgebreid naar 9. Het jong drinkt al volop melk en maakt een gezonde indruk. Tijdens de eerste dagen na de geboorte laten moeder en jong elkaar niet los. Het jong klampt zich vast aan de moeder, zodat het goed bij haar tepel kan om melk te drinken. De zoogtijd duurt ongeveer 6 maanden.

Felgekleurde alfaman
Mandrils (Mandrillus sphinx) leven in een harem waarin een strikte hiërarchie geldt. Het mannetje is als haremhouder de baas van de groep en heeft het meest kleurrijke uiterlijk. Pas als de alfaman oud wordt en het leiderschap verliest, zal een ander mannetje uit de groep felle kleuren ontwikkelen. Vrouwtjes hebben allemaal een eigen rang in de groep. Hoe meer jongen een vrouwtje krijgt, hoe hoger haar rang wordt. Deze moeder heeft in de harem een hoge status, want het is haar vierde jong.

Kwetsbare diersoort
De mandril is, met uitzondering van de mensapen, de grootste apensoort ter wereld. Mandrils komen voor in de tropische regenwouden van centraal West-Afrika en zijn door intensieve jacht en het verlies van leefomgeving een kwetsbare diersoort. Natura Artis Magistra neemt deel aan het Europese fokprogramma voor de mandril.

Foto Theo Kruse / Burgers’ Zoo

De 15 dierentuinen, die lid zijn van de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen (NVD), hebben in het afgelopen jaar iets meer dan 10 miljoen bezoekers mogen verwelkomen. Dat is 3 % meer dan in 2010. Het jaar 2011 was een jaar met een prachtig voorjaar, een niet zo warme zomer en een zachte herfst en winter! Uitstekend dierentuinweer, waar vele dierentuinen van konden profiteren. Een aantal tuinen kreeg weliswaar minder bezoekers, een aantal bleef stabiel, maar een groot aantal tuinen mocht veel meer bezoekers verwelkomen: Apenheul, GaiaZOO, Zoo Parc Overloon, Ouwehands Dierenpark en Artis wisten soms wel tot 19 % meer bezoekers te trekken! Vooral de herfstvakantie was voor de dierentuinen in sommige regio’s heel druk.

Afgelopen jaar werd een grote hoeveelheid bijzondere dieren geboren of kwamen nieuwe soorten de collectie versterken. In Ouwehands Dierenpark kwamen twee ijsbeertjes ter wereld en in Dierenpark Emmen kwamen de leeuwen weer terug. In GaiaZOO kwamen leeuwen in een nieuw verblijf en in Apenheul konden de bezoekers de bijzondere neusapen komen bewonderen. Blijdorp breidde de collectie uit met een insectenetend slurfhondje, die uniek is in de Europese dierentuinen. In DierenPark Amersfoort kwam voor het eerst een Indische neushoorn ter wereld, een vrouwtje Sunanda genaamd. Tienduizenden mensen volgden de geboorte via de webcam in de stal. Jonge Aziatische olifanten waren een bijzondere aanwinst: in Artis kwam Mumba ter wereld en in Dierenpark Emmen beviel Htoo Yin Aye buiten in het verblijf van haar jong Mong Tine. Regelmatig werden in diverse dierentuinen giraffes geboren. In Burgers’ Zoo waren dat de Rotschild giraffes, één van de vele soorten die heel belangrijk zijn voor de internationale fokprogramma’s. Artis realiseerde een compleet gerestaureerd Apen- en Vogelhuis en een nieuwe Fazanterie. In Avifauna breidde de collectie dieren uit met bijzondere geboortes van de Zwartsnavel ooievaar en de Visayan Tarictic Neushoornvogel.

De dierentuinen kwamen volop in de aandacht in de media, waarbij de serie van Burgers’ Zoo: ‘Drukte in de dierentuin’, veel kijkers trok. Blijdorp wist veel aandacht te trekken door de bedrijven in de omgeving de mogelijkheid te bieden om diersoorten te adopteren. Dat zorgde voor een belangrijke financiële bijdrage voor de tuin. Ook de verhuizing van de jonge orka Morgan uit het Dolfinarium naar Tenerife zorgde voor veel publiciteit.

Een aantal dierentuinen viel in de prijzen: Artis won de prijs voor het leukste familieuitje in Amsterdam en de Gouden Broekriem, voor de meest opvallende maar minst kostende campagne bij de geboorte van de olifant. De jongste NVD dierentuin GaiaZOO won maar liefst vier prijzen bij de nieuw uitgereikte Zoo Awards: de algemene Zoo Award en drie eerste prijzen : de WNF natuur- en educatie award voor de meest educatieve -, de meest kindvriendelijke dierentuin en de tuin met het mooiste dierenverblijf. Ook Safaripark Beekse Bergen viel in de prijzen en kreeg de ANWB Exploreraward 2011 voor de leukste dierentuin van het jaar. Tenslotte ontving Dierenpark Emmen van ZooSite de prijs voor de mooiste EAZA dierentuin.

In 2012 staat een aantal bijzonderheden op het programma: er worden weer jonge gorilla’s verwacht in een paar tuinen en Ouwehands Dierenpark bestaat dan 80 jaar. De NVD dierentuinen zetten zich dit jaar in voor de natuurbeschermingscampagne van de Europese Vereniging van Dierentuinen (EAZA) die zich in 2012 richt op Zuid Oost Azië. Ze vragen daarbij aandacht voor de bedreigde diersoorten daar zoals de Saola (een soort rund), de geribbelde neushoornvogel, de Borneo Orang-Oetan en de Javaanse neushoorn.

In het Afrikahuis van Dierenpark Emmen vliegt sinds kort een paatje zilverwangneushoornvogels. De twee 60-70 centimeter grote vogels zijn vijf jaar oud en kunnen het goed samen vinden. Ze vliegen rond in een deel van het Afrikahuis, dat met een net is afgescheiden van het gedeelte met de krokodillen. Daar vliegt ook een aantal kleinere vogels rond en die zouden ten prooi kunnen vallen aan de neushoornvogels. De hoofdmoot van hun menu bestaat uit kleine vruchten zoals vijgen, maar als aanvulling lusten ze ook wel een hagedisje of een vogeltje.
In hun verblijf staat een grote holle boom, die bedoeld is om de vogels een plek te bieden om te broeden. Nu al zijn ze veel bij de holle boom te vinden en hakken ze met hun enorme snavels stukken uit het hout. Er is dan ook goede hoop dat het vrouwtje binnenkort een nest inricht om te gaan broeden.

Vanmorgen lag Kodiakbeer Ursus dood in het buitenverblijf van de beren in Dierenpark Emmen. Gisteravond reageerde hij nog op de stem van zijn vaste verzorgers, maar vanmorgen gaf de beer geen teken van leven meer. De dierenarts, die erbij geroepen werd, heeft vervolgens vastgesteld dat Ursus was overleden.
Afgelopen week is Ursus veel buiten gebleven. Hij weigerde naar zijn nachtverblijf te gaan. Buiten lag hij veel te slapen, maar dat is voor een beer in deze tijd van het jaar gewoon. Sectie zal moeten uitwijzen, wat de doodsoorzaak is geweest.

Ursus is in januari 1987 geboren in een Belgisch dierenpark. Als jong beertje was hij in 1988 te zien in de bioscoopfilm L’ours (The bear) van Jean-Jacques Annaud. Hij kwam in januari 1994 met vier andere beren naar Emmen. Lange tijd maakte hij deel uit van een groep Kodiakberen, die een aantal keren van samenstelling is veranderd. De afgelopen anderhalf jaar had Ursus het rijk alleen in het berenverblijf.

In het statige Tuschinski Theater te Amsterdam zijn voor de eerste keer de Zoo Awards uitgereikt. Naast de overall award voor de Beste Nederlandse Dierentuin waren er nog drie awards in andere categorieën te winnen. Tot haar grote verbazing sleepte GaiaZOO naast de overall-prijs ook nog alle deelawards in de wacht voor de ogen van de gehele Nederlandse dierentuinwereld. Zoo Awards is een onafhankelijk initiatief van onderzoeksbureau Q&A en wordt ondersteund door Walt Disney, Wereld Natuur Fonds, Wugly en consumentenbeoordelingssite Zoover.

Naast de overall-award won GaiaZOO ook de eerste prijs in de andere categorieën, te weten:
- Mooiste Dierenverblijven (vóór Apenheul en Emmen),
- Meest Kindvriendelijke Zoo (vóór Ouwehands Dierenpark Rhenen en Dierenpark Amersfoort),
- WNF Natuur- en EducatieAward (vóór Apenheul en Beekse Bergen).

Zoo Awards
Jaarlijks bezoeken elf miljoen bezoekers een dierentuin in Nederland en het is daarmee één van de populairste uitjes voor gezinnen. Vanuit dit perspectief hebben onderzoeks- & adviesbureau Q&A Research & Consultancy en Zoover.nl, de onafhankelijke consumentenvergelijkingssite, de Zoo Awards opgestart. Dit professionele initiatief wordt ondersteund door de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen, Wugly, Walt Disney en het Wereld Natuur Fonds.

Alle Nederlandse dierentuinen die aangesloten zijn bij de European Association of Zoos and Aquaria (EAZA) konden deelnemen. Uiteindelijk hadden negen dierentuinen voldoende stemmen geworven om mee te dingen naar deze prestigieuze prijzen. Meer dan 12.000 consumenten brachten hun stem uit via een omvangrijk onderzoek op basis waarvan uiteindelijk de awards werden toegekend .